“Говийн ус-Ногоон хөгжил” анхдугаар чуулган болно

2020-09-04 12:04


Говь нутагт уул уурхайн үйлдвэрлэл эрчимтэй хөгжиж эхэлсэн тэр цагаас усны нөөцийн асуудал чухлаар тавигдаж, орон нутгийн иргэдийн зүгээс ч дуу хоолойгоо хүчтэй илэрхийлж ирсэн. 2025 он гэхэд говь нутагт усны хомсдол нүүрлэж, уул уурхай байтугай жирийн иргэдийн амьдралд хүндрэлтэй зүйлүүд тулгарч болзошгүй байгааг салбарын эрдэмтэд анхааруулдаг. Монгол орны усны нөөцийн 80%-ийг гадаргын ус, 20%-ийг газрын доорх ус эзэлдэг. Тиймээс хамгийн бага нөөцтэй гүний усаа уул уурхайд хайр гамгүй ашиглаж, ирээдүйд усгүй болох эрсдлийг бий болгож байгаа хэмээн тэд байр сууриа илэрхийлсээр байна.

Энэ бүхнийг нэг цэгт төвлөрүүлж, гарц  шийдэл хайх зорилгоор “Говийн ус-Ногоон хөгжил” эрдэм шинжилгээ, инновацийн анхдугаар чуулганыг Өмнөговь аймгийн ИТХ дахь АН-ын бүлэг санаачлан зохион байгуулахаар болжээ. Есдүгээр сарын 10-нд Даланзадгад хотноо “Шинэ спорт” цогцолборт болох тус чуулганд усны салбарын мэргэшсэн эрдэмтэн судлаачид, аймгийн Иргэдийн төлөөлөгчдийн хурлын төлөөлөгчид оролцож, олон чухал илтгэл тавихаар төлөвлөсөн байна.

Чуулганы хөтөлбөрийн дагуу Өмнөговь аймгийн ИТХ-ын төлөөлөгч Ч.Жаргалсайхан хуралдааныг нээж үг хэлэх бөгөөд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч Х.Баттулга, УИХ-ын гишүүн Д.Бат-Эрдэнэ нарын илгээлтийг танилцуулна гэдгийг зохион байгуулагчид тодотголоо. Өмнөговь аймгийн Засаг даргын үүрэг гүйцэтгэгч С.Мөнхбаяр чуулганд оролцогчдод хандан баяр хүргэж үг хэлснээр салбарын судлаач, эрдэмтдийн илтгэлүүд тавигдах аж.

Өмнөговь аймгийн ИТХ-ын төлөөлөгч Р.Сэддорж “Өмнөх жилүүдэд усны асуудлаар авч хэрэгжүүлсэн бодлого, үр дүн” сэдвээр эхний илтгэлийг  тавьж хэлэлцүүлэх юм. Уул уурхайн ус ашиглалтын талаар  тус аймгийн ИТХ-ын төлөөлөгч Л.Батчулуун “Уул уурхайн бүс нутаг дахь усны хэрэгцээ, тулгамдсан асуудал” илтгэлийг танилцуулахаар бэлтгэжээ. Мөн “Говийн хөдөө аж ахуй, мал аж ахуйн усны хангамж, эрүүл ахуй, өнөөгийн байдал” сэдвээр Даланзадгад сумын 6-р багийн Засаг дарга Б.Дэндэвсамба, “Хот суурин газрын усны хангамж, эрүүл ахуй, өнөөгийн байдал” сэдвээр Даланзадгад сумын 6 дугаар багийн Засаг дарга Ц.Дэнээдорж нар сонирхолтой илтгэл тавина хэмээн чуулганыг зохион байгуулагчид онцолсон.

Гадаргын усыг говь руу татаж, уул уурхайн үйлдвэрлэлийн хэрэгцээг хангах асуудлаар олон жил яригдаж байгаа. Тэгвэл Усны агентлагийн дарга Ш.Мягмар “Төрийн усны бодлого ба “Хөх морь” төслийн танилцуулгыг хийх аж. Түүнчлэн доктор Ц.Сосорбарам ”Говийн усны тулгамдсан асуудлууд ба хэрэгжих боломжтой төсөл” хөтөлбөрүүд,  усны салбарын нэртэй эрдэмтдийн нэг Н.Жадамбаа “Говийн усны нөөц, гидрогеологийн зураглал”, Д.Басандорж “Саарал усны технологи, ус цэвэрлэгээний инновацийн технологи”-ийн талаар танилцуулах аж.

“Монголд хамгийн чухал хувилбар бол хангайн бүсэд усаа хуримтлуулж, говийн бүсийн усан хангамжийг сэлбэн, уул уурхайн үйлдвэрлэлд ашиглах. Энэ нь эдийн засагт хамгийн ашигтай. Учир нь, гадаргын ус 14 хоногийн дотор сэргээгддэг. Газрын доорх ус 10 мянган жилээс цааш хугацаанд нөхөн сэргээгддэг учраас  усны асуудал нь  Монгол Улсын хөгжлийн тэргүүн зэргийн асуудал юм” хэмээн доктор Ц.Сосорбарам байр сууриа илэрхийлжээ. 

“Говийн эрчим хүчний ирээдүй” сэдэв чуулганы үндсэн илтгэлүүдийн нэг байх болно хэмээн чуулганы зохион байгуулагчид тодотгов. Энэ талаар доктор Д.Пүрэвбаяр илтгэхээр бэлтгэжээ.  Төгсгөлд нь, чуулганаас гарах шийдвэрийг танилцуулах аж.

Чуулганыг  хамтран зохион байгуулагчаар “Говийн ус-Ногоон хөгжил” ТББ, “Монголын усны түншлэл” ТББ, “Нүхэн жорлонгүй ногоон хот” ТББ ажиллаж байгаа юм.

Г.Идэрхангай

 

 

 

 

Санал асуулга
Засгийн газрын хуралдаанаар, ашигт малтмалын хайгуулын тусгай зөвшөөрлийг нэг жилийн хугацаанд олгохгүй байхаар шийдвэрлэв. Энэхүү шийдвэрийг Та хэрхэн дүгнэж  байна вэ?
  • Зөв
  • Буруу
Үр дүн:
  • Зөв
  • Буруу
Эрдэс баялгийн салбарт хариуцлагатай үйл ажиллагаа явуулж буй аж ахуйн нэгжүүдийг нэгтгэх “Хариуцлагаар нэгд” аяныг МУУҮА-аас санаачлан УУХҮЯ-тай хамтран хэрэгжүүлж байна. Энэхүү санаачлагыг Та дэмжиж байна уу?
  • Дэмжиж байна
  • Мэдээлэл муу байна
Үр дүн:
  • Дэмжиж байна
  • Мэдээлэл муу байна

ШИНЭ

  • 13 цаг 28 минутын өмнө
    Тавдугаар сарын 13-ны байдлаар, Нарийнсухайтын бүлэг орд дахь "Монголын Алт" компанийн уурхайгаас 747 ажилтан вакцинд хамрагдаж байна. Үүнээс I тунд 734 ажилтан хамрагдаж 98%-ийн гүйцэтгэлтэй бол II тунгийн хувьд 669 ажилтан хамрагдаж 90%-ийн гүйцэтгэлтэй байгаа аж. “Саусгоби Сэндс” компанийн нийт 230 ажилтан II тунд хамрагдаж мөн адил 98%-ийн гүйцэтгэлтэй байна. Түүнчлэн, вакцинжуулалтад бүрэн хамрагдаж дуусан хэд хэдэн уурхай бий. Тухайлбал, “Энержи ресурс” компанийн Ухаа худаг уурхайн үндсэн ба туслан гүйцэтгэгч нийт 2600 гаруй ажиллагсад вакцины II тунд бүрэн хамрагдаж дуусчээ.
  • 17 цаг 18 минутын өмнө
    Дэлхийн хэмжээнд нүүрстөрөгчгүй технологид шилжилтэд зэс, никель, кобальт, лити болон бусад металын нийлүүлэлтийг хангахын тулд ойрын 13 жилд  уул уурхайн компаниуд нийт 1.7 их наяд ам.долларын хөрөнгө оруулах шаардлагатай. Ийм тооцоолол Их Британийн “Wood Mackenzie” байгууллагын судалгаагаар гарчээ. Тус судалгааг удирдсан Жулиан Кеттл “2050-2060 он гэхэд олон орнууд нүүрстөрөгчийн ялгаруулалтаас бүрэн ангижрах зорилттой. Үүний тулд дотоод шаталтат хөдөлгүүртэй ердийн машиныг цахилгаан машинаар солих, сэргээгдэх эх үүсвэрт суурилсан эрчим хүчний системийг суурилуулах хэрэгтэй болно. Ногоон эрчим хүчийг “хуримтлуулахад” асар их хөрөнгө зарцуулна. Энэ бүгд металын эрэлтийг огцом нэмэгдүүлнэ” хэмээжээ.
  • 17 цаг 19 минутын өмнө
    Хятадын Үндэсний хөгжил, шинэтгэлийн хорооноос (NDRC) төмөрлөгийн үйлдвэр барих, хүчин чадлыг өргөтгөх төслүүдэд шинэ шалгуур тавих болжээ. Энэхүү өөрчлөлт нь тус улсын ган үйлдвэрлэлийн хүчин чадлыг танах, нүүрстөрөгчийн давхар ислийн ялгаруулалтыг бууруулах, аж үйлдвэрийн гол бүс нутгийн байгаль орчны нөхцөл байдлыг сайжруулах хүрээнд хийгдэж буй аж. Шинэ журмаар, тухайлбал Бээжин, Тянжин, Хэбэй, Янзцы болон Сувдан гол, Шанси мужийн Фэнвэйн тал зэрэг бүс нутгуудад шинэ үйлдвэр байгуулах тусгай зөвшөөрөл авахын тулд хуучирсан тоног төхөөрөмжтэй үйлдвэрлэлээ хаах шаардлага тавигдаж байна. Муж, автономит бүс нутаг, хотууд нь шинэ үйлдвэрийн хүчин чадал нэмэх тохиолдолд бусад бүс нутагтай харилцан тохиролцоно. Өөрөөр хэлбэл, шинэ хүчин чадлыг нэмэх бол заавал хуучин үйлдвэрлэлийг хааж Хятадын Засгийн газраас заасан тодорхой хязгаарлалтаас давахгүй гэсэн үг.
  • 18 цаг 6 минутын өмнө
    Байгалийн баялгаас оюуны баялагт уриан дор “Эрдэс баялаг-цахим шилжилт” хэлэлцүүлгийг УУХҮЯ энэ сарын 21-нд цахимаар зохион байгуулахаар төлөвлөжээ. Эрдэс баялгийн салбарын үр ашиг, өгөөж, бүтээмжийг нэмэгдүүлэх, төрийн байгууллагын үйлчилгээг нээлттэй, хүнд сурталгүй, ил тод, хариуцлагатай болгоход тус хэлэлцүүлэг чиглэсэн байна. Хэлэлцүүлгийг нээлтэд  Монгол Улсын Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ, УИХ-ын Инноваци, цахим бодлогын байнгын хорооны дарга Н.Учрал нар мэндчилгээ дэвшүүлж үг хэлэх аж. Мөн УУХҮ-ийн сайд Г.Ёндон “Эрдэс баялгийн салбарын цахим шилжилтийн бодлого”, тус яамны Цахим бодлого, мэдээллийн технологийн хэлтсийн дарга Т.Баасанпүрэв “Эрдэс баялгийн мэргэжлийн зөвлөлийн үйл ажиллагааны систем“ зэрэг сэдвээр илтгэл тавьж хэлэлцүүлэх юм.
  • Уржигдар 15 цаг 31 минутад
    Дорнод аймагт “Алтан цагаан овоо” алтны үндсэн ордын төсөл хэрэгжүүлж буй “Степ голд” компани Монголын хөрөнгийн биржид бүртгүүлэхээр ажиллаж байгаа юм. Тус компанийн Санхүү эрхэлсэн захирал Жереми Сауттай Монголын хөрөнгийн биржид бүртгүүлэхийн давуу тал, алтны зах зээл, Монголын хөрөнгө оруулалтын орчин болон бусад асуудлаар MMJ-ийн Б.Төгсбилэгт ярилцлаа.    Та алтны зах зээл цаашид хэрхэн өрнөнө гэж төсөөлж байна вэ? Зарим шинжээч алтны ханш цаашид өснө гэж харж байхад нөгөө хэсэг нь буурна гэж тооцоолж байх юм.  Зах зээл хэрхэхийг хэн ч таах боломжгүй ч нөхцөл байдлаас үзвэл төв банкууд сүүлийн нэг жилийн хугацаанд мөнгөний нийлүүлэлтийг их хэмжээгээр нэмэгдүүлсэн.