Эрдэс баялгийн ил тод байдлын тухай хуулийн төслийг намрын чуулганаар оруулна

2021-10-26

“Баруун бүсийн олборлох үйлдвэрлэлийн ил тод байдал-III” уулзалт өнөөдөр /2021.10.26/ цахим хэлбэрээр эхэллээ. Уулзалтын зорилго нь олборлох үйлдвэрийн ил тод байдлын талаар ойлголт, мэдээлэл өгөх, тулгамдсан асуудлыг хэлэлцэхэд оршиж буй юм.

Олборлох үйлдвэрийн ил тод байдлын санаачилга гэдэг нь байгалийн баялгаас олж байгаа орлогыг олон нийтэд ил тод болгох, түүнийг нийтийн сайн сайхны төлөө зөв захиран зарцуулахад оролцогч талуудын хариуцлагыг өндөржүүлэх, сайн засаглалыг бэхжүүлэхэд төр хувийн хэвшил, иргэний нийгмийн тэгш оролцоо бүхий дэлхий нийтийн түншлэл юм. Уг санаачилгыг олон улсад 2003 оноос эхлэн хэрэгжүүлсэн бөгөөд одоогоор 55 улс нэгдээд байгаа юм. Монгол Улсын хувьд уг санаачилгад 2006 онд нэгдсэн бөгөөд шаардлагыг хангасан 9 орны тоонд багтдаг ажээ.

Ашигт малтмал баяжуулах тусгай зөвшөөрөл олгоно

Уулзалтын үеэр холбогдох хууль тогтоомжийн өөрчлөлт, лиценз олголт ба орон нутгийн оролцоо болон ил тод байдлын талаар илтгэл хэлэлцүүлэг болсон юм. Тухайлбал, "Эрдэс баялгийн салбарын хууль тогтоомжийн нэмэлт, өөрчлөлт, орон нутгийн оролцоо, хяналт" сэдвээр УУХҮЯ-ны Уул уурхайн бодлогын газрын ахлах шинжээч Т.Зууннаст илтгэл тавилаа. Тэрбээр:

-Монгол Улсын Үндсэн хуульд 2019 онд нэмэлт өөрчлөлт оруулсантай холбоотойгоор Ашигт малтмалын тухай хуульд өөрчлөлт оруулах зайлшгүй шаардлага үүссэн. Ашигт малтмалын тухай хуулийн шинэчилсэн найруулга 2006 онд батлагдсанаас хойш 80 гаруй хувьд нь буюу нийт 300 удаа нэмэлт өөрчлөлт оруулсан байдаг. Энэ удаагийн Ашигт малтмалын тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгын төсөл нь гурван хэсэг, 21 бүлэг, 104 зүйлтэй байна. Хуулийн төсөлд тусгаснаар ашигт малтмал хайх, ашиглах зөвшөөрөл олгохоос гадна нэмэлтээр ашигт малтмал баяжуулах тусгай зөвшөөрөл олгохоор болсон. Одоо мөрдөгдөж буй хуульд зааснаар хайгуулын болон ашиглалтын тусгай зөвшөөрөл эзэмшигч нь Монгол Улсын хууль тогтоомжийн дагуу байгуулагдан үйл ажиллагаа явуулж байгаа, татвар төлөгч хуулийн итгээд байна гэсэн шаардлага тавигддаг. Шинэчилсэн төслөөр хайгуулын тусгай зөвшөөрөлд эдгээр шаардлага дээр мэргэжлийн хүний нөөцтэй байх шаардлага нэмэгдэж байгаа. Харин ашиглалт баяжуулалтын тусгай зөвшөөрөлд дээрх гурван шаардлага дээр хаалтын санхүүгийн баталгааны гэрчилгээтэй байх шаардлага нэмэгдэж байгаа. Шинэчилсэн хуулийн төсөлд тусгаснаар зам, шугам сүлжээний газар, ойн сан бүхий газар, улсын хилийн зурвас, усны сан бүхий газрын хамгаалалтын бүсэд хайх, ашиглах, баяжуулах зөвшөөрөл олгохыг хязгаарласан байна.

 Эрдэс баялгийн салбар ДНБ-ий 20-30%-ийг хангадаг

"Эрдэс баялгийн салбарын ил тод байдлыг орон нутагт хангах нь, хууль эрх зүйн суурь" сэдвээр УУХҮЯ-ны Төрийн захиргааны удирдлагын газрын Хуулийн хэлтсийн шинжээч С.Цэцэг-Өлзий илтгэл тавьсан юм. Тэрбээр:

-Эрдэс баялгийн салбар нь Монгол Улсын дотоодын нийт бүтээгдэхүүний 20-30%-ийг дангаараа хангадаг. Энэ салбарыг хариуцлагатай, ил тод байлгах, хяналт дүн шинжилгээ тавих шаардлага тулгамдаад байгаа. Эрдэс баялгийн ил тод байдлын тухай хуулийн төслийг намрын чуулганаар оруулахаар төлөвлөсөн. Уг хуулийн төсөл нь 5 бүлэг 30 зүйлтэй. Хуулийн төслийн дагуу төр, хуулийн этгээд, иргэний нийгмийн байгууллагаас бүрдсэн Үндэсний зөвлөлтэй байх бөгөөд орон нутагт салбар зөвлөл байгуулагдаж ил тод байдлын тайлан гаргаж, хяналт тавьж ажиллана.  

Олборлох үйлдвэрийн ил тод байдлын талаар ойлголт, мэдээлэл өгөх уг уулзалт маргааш /2021.10.27/ үргэлжлэх юм.

 

Р. Дулам

 

Сэтгэгдэл (1)

Санал асуулга
Засгийн газрын хуралдаанаар, ашигт малтмалын хайгуулын тусгай зөвшөөрлийг нэг жилийн хугацаанд олгохгүй байхаар шийдвэрлэв. Энэхүү шийдвэрийг Та хэрхэн дүгнэж  байна вэ?
  • Зөв
  • Буруу
Үр дүн:
  • Зөв
  • Буруу
Эрдэс баялгийн салбарт хариуцлагатай үйл ажиллагаа явуулж буй аж ахуйн нэгжүүдийг нэгтгэх “Хариуцлагаар нэгд” аяныг МУУҮА-аас санаачлан УУХҮЯ-тай хамтран хэрэгжүүлж байна. Энэхүү санаачлагыг Та дэмжиж байна уу?
  • Дэмжиж байна
  • Мэдээлэл муу байна
Үр дүн:
  • Дэмжиж байна
  • Мэдээлэл муу байна

ШИНЭ

  • 7 цаг 3 мин
    Швейцарын Давос хотноо болж буй Дэлхийн эдийн засгийн чуулга уулзалтад оролцож буй Гадаад харилцааны сайд Б.Батцэцэг цахимжилт, ногоон технологи дээр үндэслэсэн инновацийг нэвтрүүлж, шинэ төрлийн эдийн засгийг бий болгоход тулгарч буй сорилтуудыг даван туулах тухай “Хөрөнгө оруулалтын ирээдүйг бүрдүүлэх нь”, цар тахлын улмаас дэлхий даяар хямралд ороод буй “нийгмийн толь” гэгддэг соёлын салбарыг хурдан сэргээх арга замуудыг хэлэлцсэн“Соёлын хямрал” сэдэвт хуралдаануудад тавдугаар сарын 24-ний өдөр тус тус оролцов.
  • 7 цаг 16 мин
    Хятадын талын төв Засгийн газар болон орон нутгийн удирдлагатай хийсэн олон удаагийн уулзалт, хэлэлцээний дүнд Эрээн хотын цар тахлаас хамгаалах, урьдчилан сэргийлэх шуурхай удирдлагын төвөөс 2022 оны тавдугаар сарын 20-ны өдрийн №104, №105 тоот шийдвэр гаргаж, мөн өдрөөс Замын-Үүд-Эрээн төмөр замын боомтоор задгай вагоноор эрчим хүчний нүүрс, тонны савалгаатай үр тарианы импорт-экспортын тээвэрлэлтийг сэргээх болсон талаар дипломат шугамаар мэдэгдээд байна.
  • 7 цаг 24 мин
    БНХАУ-ын ӨМӨЗО-ны Алшаа аймгийн Эзнээ хошуунд коронавирусын анхны тохиолдол бүртгэгдсэний улмаас хятадын талын саналаар 2021 оны аравдугаар сарын 16-ны өдрөөс тус боомтын үйл ажиллагааг бүрэн зогсоосон. Шивээхүрэн-Сэхээ боомтын улсын хилийн дундын бүсэд чингэлэг солилцох талбай байгуулж, уул уурхайн бүтээгдэхүүн, ялангуяа нүүрсийг чингэлэг тээврийн горимоор улс хооронд тээвэрлэхээр дипломат шугамаар тохиролцсоны үндсэн дээр тус боомтын үйл ажиллагааг 25-ны өдрөөс эхлүүлээд байна.
  • 8 цаг 12 мин
    Өнөөдрөөс нүүрсний уртын тээвэр эхэлж, эхний ээлжид 100 машин өглөөний таван цагт ажилдаа гарчээ. "Цагаан хад" дахь халдвар хамгааллын дэглэм сайжруулах ажлыг шат дараалалтайгаар хийсэн нь өнөөгийн үр дүнг авчирсан гэхэд болно. Нөгөө талаас Ганц мод боомт дахь шинжилгээгээр богино тээврийн жолооч нараас сүүлийн хоёр долоо хоног ковидын эерэг тохиолдол илрээгүй байна. Иймд өнөөдрөөс нүүрсний уртын тээвэр эхлүүлж, тавдугаар сарын 31-нээс задгай нүүрсний тээврийг эхлүүлэхээр болжээ. Манай улс энэ жил 36.7 сая тонн нүүрс экспортлоно гэж төсөвтөө суулгасан.
  • Өчигдөр 13 цаг 53 мин
    Эдийн засгийн идэвхжил сулрав. 2022 оны эхний улирлын эдийн засгийн үзүүлэлтүүдээс харахад “V” хэлбэрийн сэргэлт мөрөөдөл болон хувирч, дор хаяж нэг жилээр хойшилжээ. Эдийн засгийн өсөлтийг энэ онд 2.6% байна гэсэн төсөөллийг Төв банк дэвшүүлсэн. Өнгөрсөн онд манай улсын эдийн засгийн өсөлт ердөө 1.4%-иар хэмжигдсэн бөгөөд энэ онд өсөлт 6-8% руу эрчимжинэ гэсэн найдвар өндөр байв. Гэвч сэргэлтийн үндэс суурийг цаг алдалгүй тавих үүрэг Засгийн газарт ногдсон хэвээр.  УИХ-ын дарга хэмнэлтийн горимд шилжихийг нэгэнтээ уриалав. Залгуулаад Ерөнхий сайд амаргүй цаг айсуйг илэрхийлж эхлэлээ. Засгийн газрын бодлого нүүрсний экспортыг нэмэгдүүлэхэд чиглэж байгаа ч бодит байдал дээр Хятадын импорт буурч байна. Яг одоо болж буй өрнөл нь ирээдүйд коксжих нүүрсний хэрэглээ буурах үед Монголын эдийн засагт хэрхэн нөлөөлөхийг бодитоор мэдрүүлж  байна.